หลายคนอาจคิดว่า…
เมื่อใช้สารกำจัดแมลงแล้ว เชื้อราที่เป็นชีวภัณฑ์ก็น่าจะถูกทำลายไปด้วย
แต่ผลการวิจัยกลับพบว่า ไม่ได้เป็นเช่นนั้นเสมอไป
มีสารกำจัดแมลงบางชนิดที่ “เข้ากันได้” กับเชื้อราขาว (Beauveria bassiana) จนทำให้สามารถนำมาใช้ร่วมกันในการควบคุมเพลี้ยแป้งได้อย่างมีประสิทธิภาพ และหนึ่งในนั้นคือ thiamethoxam
🌱 ไม่ได้ช่วยฆ่าเชื้อรา…แต่ช่วยให้เชื้อราทำงานได้เต็มศักยภาพ
จุดเด่นของ thiamethoxam ไม่ใช่การทำให้เชื้อราดุขึ้น
แต่เป็นการ ไม่รบกวนการเจริญของเชื้อราขาว ต่างจากสารเคมีหลายชนิดที่ยับยั้งการงอกของสปอร์หรือหยุดการเจริญของเส้นใย
ผลการทดลองพบว่า
✅ เส้นใยเชื้อราขาวเจริญได้ใกล้เคียงกับชุดควบคุม
วันที่ 7 มีเส้นผ่านศูนย์กลาง 2.72 ซม.
วันที่ 14 มีเส้นผ่านศูนย์กลาง 4.67 ซม.
ซึ่งไม่แตกต่างจากเชื้อที่เลี้ยงบนอาหารปกติอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ
🌿 สปอร์มีความอยู่รอดสูง
อีกผลลัพธ์ที่น่าสนใจคือ
เชื้อราที่เลี้ยงร่วมกับ thiamethoxam
มีอัตราการอยู่รอดของสปอร์สูงถึง
106.49%
หลังเพาะเลี้ยง 3 วัน ซึ่งสูงกว่าชุดควบคุมที่กำหนดไว้ 100% และสูงกว่าสารเคมีชนิดอื่นในการทดลอง
นั่นหมายความว่า เชื้อราขาวยังคงสร้างสปอร์และพร้อมเข้าทำลายแมลงได้ดี
🐛 แล้วทำไมเพลี้ยจึงติดเชื้อมากขึ้น?
เมื่อนำสปอร์ที่เลี้ยงร่วมกับ thiamethoxam ไปทดลองกับเพลี้ยแป้งสีชมพูมันสำปะหลัง
พบแนวโน้มว่าเชื้อราสามารถเข้าทำลายเพลี้ยได้สูงที่สุดในทุกช่วงเวลาที่ตรวจสอบ ได้แก่
วันที่ 7 → 17.78%
วันที่ 10 → 43.33%
วันที่ 14 → 46.67%
วันที่ 21 → 46.67%
ขณะที่ชุดควบคุมซึ่งไม่ได้ใช้สารเคมี มีค่าประมาณ
วันที่ 7 → 9.44%
วันที่ 21 → 33.28%
อย่างไรก็ตาม ผู้วิจัยระบุว่า ความแตกต่างระหว่าง thiamethoxam กับชุดควบคุมยังไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จึงควรตีความว่าเป็น แนวโน้มที่น่าสนใจ มากกว่าการสรุปว่า thiamethoxam เป็นสาเหตุที่ทำให้เชื้อรามีประสิทธิภาพสูงขึ้นโดยตรง
🤝 เหมาะกับการจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน (IPM)
สิ่งที่สำคัญที่สุดจากงานวิจัยนี้ คือ
thiamethoxam มีความเข้ากันได้กับเชื้อราขาว
จึงสามารถนำมาใช้ร่วมกันในระบบ IPM (Integrated Pest Management) ได้
กล่าวคือ
🟢 สารกำจัดแมลงช่วยลดจำนวนเพลี้ยในระยะแรก
🟢 เชื้อราขาวยังคงเจริญ สร้างสปอร์ และแพร่กระจายได้ดี
🟢 ช่วยควบคุมเพลี้ยที่เหลืออยู่ต่อเนื่อง โดยไม่ลดประสิทธิภาพของชีวภัณฑ์
งานวิจัยจึงสรุปว่า thiamethoxam เป็นหนึ่งในสารเคมีที่เหมาะสำหรับใช้ร่วมกับเชื้อราขาวในการควบคุมเพลี้ยแป้งสีชมพูมันสำปะหลัง
💚 สรุป
การใช้สารเคมีกับชีวภัณฑ์ ไม่จำเป็นต้องเป็นคู่ตรงข้ามเสมอไป
หากเลือกสารที่มีความเข้ากันได้ดี เช่น thiamethoxam ก็อาจช่วยให้การควบคุมแมลงมีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยไม่กระทบต่อการทำงานของเชื้อราขาว
การเลือกใช้เครื่องมือแต่ละชนิดให้เหมาะสม และอ้างอิงข้อมูลวิจัยที่น่าเชื่อถือ คือแนวทางสำคัญของการทำเกษตรปลอดภัยและยั่งยืน
📖 หากคุณสนใจเรื่องชีวภัณฑ์ จุลินทรีย์ และการจัดการศัตรูพืชจากงานวิจัยจริง อย่าลืมติดตามเพจของเรา เพื่อรับข้อมูลที่นำไปใช้ได้จริงในแปลงเกษตร
📚 แหล่งอ้างอิง
จันทิมา จันทนพิมพ์, ศิวิลัย สิริมังครารัตน์ และ วีระศักดิ์ ศักดิ์ศิริรัตน์. ผลของสารเคมีป้องกันกำจัดศัตรูพืชต่อการเจริญและประสิทธิภาพของเชื้อราขาว Beauveria bassiana (Balsamo) Vuillemin ในการควบคุมเพลี้ยแป้งสีชมพูมันสำปะหลัง. วารสารวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ปีที่ 43 ฉบับที่ 3 (2558).
บทความโดย : Thai Green Agro