🦠 เชื้อราขาวใช้เวลาเข้าทำลายเพลี้ยกี่วัน?

ฉีดเชื้อราขาววันนี้…ทำไมพรุ่งนี้เพลี้ยยังไม่ตาย?

คำตอบคือ เชื้อราขาวไม่ได้ออกฤทธิ์ทันทีเหมือนสารกำจัดแมลงบางชนิด เพราะ Beauveria bassiana ต้องใช้เวลาในการเกาะ งอก แทงผ่านผิว และเพิ่มจำนวนอยู่ภายในตัวแมลง

จึงเป็นการควบคุมแบบ “ค่อย ๆ เข้าทำลายจากภายใน”

🌱 ประมาณ 6–7 วัน คือช่วงสำคัญ

เมื่อสปอร์ของเชื้อราขาวสัมผัสตัวเพลี้ย และสภาพแวดล้อมเหมาะสม สปอร์จะเริ่มงอกและเข้าสู่ร่างกายแมลง

งานวิจัยที่อ้างถึงในเอกสารระบุว่า เชื้อราสามารถพบการสร้าง hyphal body ภายในตัวเพลี้ยประมาณวันที่ 6 หลังได้รับเชื้อ และในช่วงประมาณ 6–7 วัน พบการเจริญของเชื้ออยู่ภายในเพลี้ยที่ตายแล้ว

พูดง่าย ๆ คือ…

หลังพ่นแล้วต้องให้เวลาเชื้อราทำงาน ไม่ควรคาดหวังว่าเพลี้ยจะหายไปภายใน 1–2 วัน

📈 จากวันที่ 7…ผลจะค่อย ๆ ชัดขึ้น

ในงานทดลองกับเพลี้ยแป้งสีชมพูมันสำปะหลัง โดยใช้สปอร์เชื้อราขาวที่ความเข้มข้น 1×10⁸ สปอร์/มล. พบว่าเปอร์เซ็นต์การติดเชื้อเพิ่มขึ้นตามเวลา

เชื้อราขาวที่เลี้ยงบนอาหารปกติให้ค่าการติดเชื้อประมาณ

วันที่ 7 → 9.44%

วันที่ 10 → 30.25%

วันที่ 14 → 30.25%

วันที่ 21 → 33.28%

ส่วนเชื้อราที่ผ่านการเลี้ยงร่วมกับ thiamethoxam ในการทดลอง มีแนวโน้มติดเชื้อสูงกว่า คือ 17.78%, 43.33%, 46.67% และ 46.67% ตามลำดับ แต่เมื่อวิเคราะห์ทางสถิติ ประสิทธิภาพของสองกลุ่มไม่ได้แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ

🌿 แล้วเกษตรกรควรมองผลเมื่อไร?

หลักคิดง่าย ๆ คือ อย่าประเมินเชื้อราขาวเร็วเกินไป

ช่วงประมาณ 6–7 วันแรก คือช่วงที่เชื้อกำลังเข้าสู่ตัวแมลงและเพิ่มจำนวน ส่วนตั้งแต่ วันที่ 7–14 เป็นต้นไป จะเริ่มเห็นภาพการติดเชื้อชัดเจนขึ้น

อย่างไรก็ตาม ความเร็วในการทำงานจริงยังขึ้นอยู่กับความชื้น อุณหภูมิ คุณภาพและความมีชีวิตของสปอร์ รวมถึงโอกาสที่สปอร์จะสัมผัสตัวแมลงโดยตรง

💚 สรุป

เชื้อราขาวไม่ใช่สารที่ทำให้เพลี้ย “ล้มทันที”

แต่เป็นจุลินทรีย์มีชีวิตที่ต้องผ่านกระบวนการ เกาะ → งอก → แทงผ่านผิว → เพิ่มจำนวนภายในแมลง

จึงอาจเริ่มเห็นผลสำคัญในช่วงประมาณ 6–7 วัน และควรติดตามประสิทธิภาพต่อเนื่องในช่วง 7–14 วันขึ้นไป

🌱 การใช้ชีวภัณฑ์ให้ได้ผล จึงไม่ใช่แค่ “พ่นอะไร” แต่ต้องเข้าใจด้วยว่า “สิ่งมีชีวิตนั้นต้องใช้เวลาทำงาน”

หากเราเข้าใจจังหวะของธรรมชาติ ก็สามารถวางแผนจัดการศัตรูพืชได้แม่นยำขึ้น ลดการพ่นซ้ำโดยไม่จำเป็น และก้าวไปสู่การเกษตรที่ปลอดภัยและสมดุลมากขึ้น

📚 เครดิตแหล่งข้อมูล

จันทิมา จันทนพิมพ์, ศิวิลัย สิริมังครารัตน์ และวีระศักดิ์ ศักดิ์ศิริรัตน์. ผลของสารเคมีป้องกันกำจัดศัตรูพืชต่อการเจริญและประสิทธิภาพของเชื้อราขาว Beauveria bassiana ในการควบคุมเพลี้ยแป้งสีชมพูมันสำปะหลัง. วารสารวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ปีที่ 43 ฉบับที่ 3 (2558).

บทความโดย : THAI GREEN AGRO